In mijn vorige blog schreef ik al over blockchain, voor mij inmiddels bijna dagelijkse kost. Zo waren we met kantoor onlangs aanwezig bij de kick-off bijeenkomst van de Nationale Blockchain Coalitie, waar de coalitie haar Actieagenda aanbood aan demissionair minister Kamp. Sprekers tijdens deze bijeenkomst gaven onder andere inzicht in de mogelijkheden van blockchain in de agrarische sector, de energiesector en de financiële sector. Een terugkerende vraag die ochtend was: hoe zit het met digitale identiteit als je het hebt over blockchain? Voordat ik aan het antwoord op deze vraag toe kom, zal ik in dit blog eerst wat dieper ingaan op blockchain om vervolgens een voorzet te geven naar een volgend blog, waarin digitale identiteit het hoofdthema zal zijn.

Wat is blockchain?

Blockchain is te omschrijven als een gedistribueerd grootboek (distributed ledger). In een blockchain kunnen digitale bestanden aan elkaar worden geschakeld en in die geschakelde bestanden – blocks – zitten feiten en transacties. Er kunnen steeds nieuwe schakels gemaakt worden, de transactieblokken verwijzen naar elkaar en de schakels kunnen in beginsel niet worden verwijderd.

Kanttekening hierbij is wel, dat het in theorie wel mogelijk is om op enig moment te splitsen of een bypass te maken (ook wel fork genoemd). Dan moeten echter alle deelnemers aan de blockchain akkoord zijn en alle schakels moeten ongedaan gemaakt worden tot het punt waar de verandering aangebracht moet worden. Bij een beperkt aantal schakels en deelnemers is dat nog een reële optie, maar als de hoeveelheid schakels en deelnemers toeneemt, dan is dat al gauw niet meer te overzien.

In een blockchain worden transacties op basis van toeval door één deelnemer aan het netwerk toegevoegd, waarbij het van te voren onbekend is wie de transactie krijgt toegewezen en kan toevoegen aan de ketting van transacties. Een andere deelnemer binnen het netwerk verifieert de transactie. Vooraf is te coderen wat kan en wat niet kan. Hierdoor kan iets wat niet vooraf is gecodeerd niet plaatsvinden en is fraude niet mogelijk. Dit maakt ook dat er veel minder controlelagen nodig zijn en dat maakt weer dat bijvoorbeeld transactiekosten kunnen dalen.

Het bekendste voorbeeld van het gebruik van blockchain is Bitcoin. Dat is zowel een vorm van elektronisch geld als een betalingssysteem. Met Bitcoin kun je zonder tussenkomst van een centrale partij, zoals een bank, geldtransacties doen.

Door Dutchchain is een erg duidelijk filmpje gemaakt waarin Blockchain wordt uitgelegd, hierbij een link naar dat filmpje.

Hoe is Blockchain  beveiligd?

Blockchains zijn beveiligd door middel van een aantal cryptotechnieken waarvan de hash (een unieke 78 cijferige code) de belangrijkste is. Een hash is niet terug te redeneren naar de ingevoerde data en werkt dus maar één kant op. Het vergt vooralsnog te veel rekenkracht om een bestand te creëren met dezelfde hash en dat maakt het de hash dus in de basis niet manipuleerbaar. Een quantum computer zou hiervoor wel voldoende rekenkracht hebben, het lijkt er echter op dat ook nu al blockchains quantum-proof kunnen worden geprogrammeerd. Omdat de quantum-computer toch regelmatig als potentiële bedreiging voor blockchain wordt genoemd, besteed ik er hieronder kort aandacht aan.

Quantum computers hebben een veel grotere rekenkracht dan “gewone” computers. Het verschil in rekenkracht tussen een “gewone” computer en een quantum computer is als volgt uit te leggen. Er is een doolhof en de uitgang moet gevonden worden. Een gewone computer probeert heel snel iedere optie afzonderlijk tot de uitgang is gevonden, een quantum computer probeert alle opties tegelijk en is dus veel sneller bij de uitgang. Bedreiging door quantum computing speelt echter alleen zolang gewone en quantum computers naast elkaar zullen gaan bestaan en de blockchain (en dus de hash) bestaat binnen het netwerk van gewone computers. Vooralsnog raken processors van quantum computers echter zeer gemakkelijk verstoord, waardoor een dergelijke computer alleen in een zeer stabiele laboratoriumomgeving kan functioneren. De verwachting is echter dat de ontwikkelingen omtrent blockchain en quantum computing te komende jaren ongeveer gelijk op zullen gaan. Dat maakt het interessant om beide ontwikkelingen naast elkaar te blijven volgen. Voor meer informatie over quantum computing, lees vooral eens wat Leo Kouwenhoven en Julia Cramer erover zeggen, via deze link is een aantal interessante artikelen te vinden.

Blockchain en digitale identiteit

Terug naar blockchain, deze technologie maakt het mogelijk om zonder trusted third party transacties te laten plaatsvinden, waarbij juridische regels die op de transacties betrekking hebben vooraf gecodeerd en geverifieerd kunnen worden. Dit maakt dat juridische kaders zullen wijzigen en dat zorgt logischerwijs voor vragen. Zoals ik aan het begin van dit blog aangaf, bleek tijdens de kick-off bijeenkomst van de Nationale Blockchain Coalitie, dat in de praktijk het thema digitale identiteit veel (juridische) vragen oproept. Is het voldoende dat alleen technologie de veiligheid waarborgt, of moet er meer waarborgen zijn? In een blockchain zijn alle transacties transparant en niet manipuleerbaar, maakt dat het kunnen achterhalen van de identiteit van de deelnemers overbodig? Is het wellicht niet eens wenselijk dat de identiteit van deelnemers te achterhalen is? Of is er toch zoiets nodig als een pseudo-identiteit om de integriteit en authenticiteit van transacties te kunnen garanderen en om als het onvoorzien wèl fout gaat bijvoorbeeld iemand aansprakelijk te kunnen stellen?

Resumé

Blockchain wordt wel net zo disruptief gezien als destijds de komst van het internet. Logisch dus dat dit vragen oproept, zo ook met betrekking tot het thema digitale identiteit. Moeten de deelnemers aan een blockchain überhaupt identificeerbaar zijn? Ik verbind dus ik ben? Of zelfs, ik moet zijn? In mijn volgende blog zal ik verder ingaan op digitale identiteit.

 

Share This